Home / ಕವನ / ಕವಿತೆ

ಕವಿತೆ

ಇರುವುವಂದದಾರೂಪ ಕನ್ನಡ ತಾಯ್ ಬೆಳದಿಂಗಳ ದೀಪ ಹೃದಯವಂತಿಕೆ ನಡೆ ನುಡಿಯೊಳಾಡೆ ಹಚ್ಚಿರೈ ಕನ್ನಡದ ದೀಪ || ಕತ್ತಲೆಯ ಓಡಿಸಿ ಇರುಳ ಸಜ್ಜನಿಕೆಯ ಕಳೆಯ ಬಯಸಿ ಭಾಂದವದೊಳಾಡೆ ಸೆಲೆಯಾಗಿ ಬನ್ನಿರೈ || ಬಾನಾಡಿ ಹಕ್ಕಿ ಬೆಳ್‌ಮುಗಿಲ ಇಂಪಾದ ತಂಗಾಳಿ ಅಲೆಯಲಿ...

(ಸಾವಿತ್ರಿ) ಕೊನೆಗಲ್ಲಿ ಬಂತು ಬರಿದೆನುವ ಬಯಲು ಆ ಉದಾಸೀನ ಬಾನು. ಕೋಟಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಏನೇನು ? ಇರಲಿ ಉತ್ತರವು ಬ್ರಹ್ಮ ನಾನು. ವಿಶ್ವ ಹೇಳುತಿದೆ ಮೌನ ಕೇಳುತಿದೆ ಮನನ ಏಕತಾನು. ಜೀವ ಜಿಜ್ಞಾಸೆಗಿಲ್ಲ ಕೊನೆಯು ಪ್ರತಿ ಮೌನ ಕಾಮಧೇನು. ಲವಲವಿಕೆಯೆಲ್ಲ ಎ...

(ಸರ್ವಜ್ಞ ಮೂರ್ತಿಯ ಸ್ವರೂಪದರ್ಶನಕಾರನನ್ನು ಕುರಿತು) ಯಾರ ಅಭಿಶಾಪವೋ ಸರ್ವಜ್ಞ ಮೂರುತಿಗೆ ! ಅಮರನಲ್ಲವೆ- ಪುಷ್ಪದತ್ತ ಗಂಧರ್ವನವ? ಕರದಿ ಕಪ್ಪರ ಹಿಡಿದು ಹಿರಿದಾದ ನಾಡಿನಲಿ ತಿರಿದು ತಿನ್ನುತ, ತನ್ನ ಕಿರಿದುನಾಳ್ನುಡಿಗಳಲಿ ಹಿರಿಯ ಹುರುಳನು ತುಂಬ...

ಬನ್ನಿ ಯಾತ್ರಿಕರೇ ನೀವೆಲ್ಲಾ ಕೈ ಮುಗಿದು ಕರುನಾಡ ಮಣ್ಣಲೆಜ್ಜೆಯಿಡುವಾಗ | ಇದು ಶಾಂತಿಯ ತವರಿದು ಸ್ನೇಹ ಕರುಣೆಯ ಬೀಡಿದು || ಸರ್‍ವಧರ್‍ಮ ಸಂಗಮದ ನಾಡಿದು ಸಕಲ ಕುಲ ಮನುಜರ ಕಾಶಿಯಿದು ಕೋಟೆ ಕೊತ್ತಲ ಗಿರಿಶಿಖರಗಳ ರಾಜಧೀರಾಜರು ಕಟ್ಟಿದ ನಾಡಿದು ||...

ರಸ್ತೆ ಮಧ್ಯದಲಿ ರಾಶಿ ಹೆಣಗಳು ರಕ್ತ ರಾಜ್ಯದಲಿ ಸತ್ತ ಜನಗಳು ಅಳುತ್ತ ಕೂತಿದೆ ಮಗುವೊಂದು ಸಂಕಟಶಾಲೆಯ ಸುಳಿಯೊಂದು. ಮತ ಯಾಚಿಸುವ ಮತಧರ್‍ಮಗಳು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಬೆತ್ತಲೆರೂಪ ಬರೆಯುವ ಚೆಕ್ಕುಗಳು ಅಳುತ್ತ ಕೂತಿದೆ ಬೆಳಕಿನ ರೂಪ ನೆತ್ತರ ಬಳ್ಳಿಯ ನಡುವಿ...

ಮಣ್ಣು ಹೊನ್ನಹುದೆಂದು ಅರಿಯರೇಕೋ ಜನರು ಕೊಟ್ಟ ಕಾಳನು ನುಂಗಿ ಫಲವೃಂದಮೀವುದಲ ಒಂದು ಬೀಜವ ಕೊಂಡು ಜನಜಗಕೆ ಜೀವಮಂ ಹರ್ಷದಿಂದೀವುದೀ ಮಣ್ಣೆ ಮಗ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ದಿ. ಆವ ಕಾಲದೊಳಾವ ದೇಶದಲಿ ಆವ ಜನ- ಕಾವ ಫಲ ಸವಿಯೊಗರು ಕಹಿ ಸಪ್ಪೆ ಹುಳಿಯೆನಿಸಿ ಫಲಧಾನ್ಯಮ...

ಸಿಗುತ್ತದೆ ಈ ಪುಣ್ಯಭೂಮಿಯಲಿ ತಾಯಂದಿರ ಗರ್ಭಗಳು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ತಾಯ್ತನದ ಬಯಕೆಗಳ ಅದುಮಿಟ್ಟು ದುಡ್ಡು ಕೊಟ್ಟವರಿಗೆ ಹೆತ್ತು ಕೊಡುವರು ಇಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆ ತಾಯಂದಿರು ಬಸಿರಲಿ ಮೂಡಿದ ಮಗು ಒದ್ದು ಮೈ ಬದಲಿಸುವ ಚಲನೆ ತಾಯ್ತನದ ಖುಷಿಯ ಘಳಿಗೆಯಲಿ ಕಲ್ಲಾಗಿ ...

ನನ್ನೆಚ್ಚರದಲು ನಿದ್ದೆಯಲು ಓ ಕನ್ನಡ ತಾಯೆ ಕಾಪಾಡುತಿರಲಿ ನಿನ್ನ ಶ್ರೀಯೆ ಸ್ಮೃತಿಯಾಗಿ ಬಂದು ಕನಸಾಗಿ ಕಂಡು ನನ್ನನಾವರಿಸಲಿ ಸದಾ ನಿನ್ನ ಮಾಯೆ ಮುಗಿಲು ನೀನೆ ಮುಗಿಲ ತುಂಬ ಮಳೆಯು ನೀನೆ ಸೋನೆ ಹನಿ ನೀನೆ ಮಣ್ಣ ಶ್ರೀಗಂಧ ನೀನೆ ಅದರ ತಂಪು ನೀನೆ ನಳನ...

ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಗಳು ನಾವು ಕೇಳಬೇಕು ಇಲ್ಲಿ ನೀವು || ಇರುವ ಬಡವರಿಗೆ ಮನೆ ಬೇಡ ಇರದ ರಾಮನಿಗೆ ಮನೆ ಬೇಕು ಜಾತ್ಯತೀತತೆ ಬೇಡ ಧರ್ಮಾಂಧತೆಯೆ ಸಾಕು ಭವಿಷ್ಯ ಬೇಡ ನಮಗೆ ಜೋತಿಷವೊಂದೆ ಸಾಕು ವರ್‍ತಮಾನವು ಯಾಕೆ ಸನಾತನ ಇರುವಾಗ ಸಂವಿಧಾನವು ಯಾಕೆ ಇರುವಾಗ ಮ...

ಬೇಡ ಅನ್ನುವುದು ತುಂಬಾ ಸುಲಭ ಬೇಕು ಅನ್ನುವುದು ಕಷ್ಟ ಸಂಕೋಚ ಕಾಡುತ್ತದೆ. ಸೌಜನ್ಯ ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಆದರೂ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಅಂದೆನಲ್ಲ ಅದು ತನ್ನ ಪಾತ್ರ ಧಾಟಿ ಹಾವ ಭಾವಗಳಲ್ಲೇ ತನಗೆ ಬೇಕಾದ್ದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಸಮುದ್ರ ಸೇರುತ್ತದೆ ಅವರಿವರು ಅಣೆ...

ದೀಪಾವಳಿಯ ಸೂಟಿಯನ್ನು ಕಳೆಯಲು ಊರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ. ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹೋದಾಗೆಲ್ಲ ಕತೆಯ ಸುಬ್ಬಣ್ಣನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿದ್ದರೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಕೇಳುವದಿಲ್ಲ. ಊರಿಗೆ ಬಂದು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬರದಿದ್ದರೆ ಸುಬ್ಬಣ್ಣ ಬಿಡುತ್ತಾನೇ? ಅವನ ಆಮಂತ್ರಣ ಬರುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಹೋಗುವದು ಉಚಿತವೆಂದು ತೋರಿತು. ಅವನ ಕತೆ ಕೇ...

ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಮಗು ಹೆನ್ರಿ ನೋಡಲು ಬಲು ಮುದ್ದಾಗಿದ್ದ. ಸೇಬಿನ ಕೆನ್ನೆಗಳು, ದೊಡ್ಡ ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣುಗಳು, ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಂಚು ಕೂದಲು, ನೀಳ ಮೂಗು, ಮುದ್ದಾದ ಪುಟ್ಟ ಬಾಯಿ, ನೋಡಿದೊಡನೆ ಹೇಳಬಹುದಿತ್ತು ಆ ಮಗು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ತಂದೆ ತಾಯಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿದವನೆಂದು. ತಂದೆ ಸ್ಮಿಥ್ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಮೇರಿಗೆ...

ಕೊನೆಗೊಮ್ಮೆ ಶಂಕರ ಹೂಂಗುಟ್ಟಲೇಬೇಕಾಯಿತು. “ಹುಡುಗಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದರೆ ಮಾತ್ರ ಆಗಿ. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಒತ್ತಾಯಮಾಡಬರುತ್ತದೆಯೇ?” ಎಂದು ಶಿವರಾಮ ಹೆಗಡೆಯವರು ಶಂಕರನನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರು. ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಹೆಗಡೆಯವರು ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಗುಣಗಾನವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಶಂಸೆಗಳಿಂದ...

ಅಡಿಗೆಯ ಮನೆಯಿಂದ ಉಮೆಯು ಓಡಿ ಬಂದು “ನೀರಿನ ಕೊಡದ ಬಳಿಗೆ ಒಂದು ಕಪ್ಪೆ ಕುಳಿತಿದೆ. ಹೊರಗೆ ಹಾಕಿ ಕೊಡಿ” ಅಂದಳು. ತನಗೆ ಹೆದರದವಳು ಒಂದು ಕಪ್ಪೆಗೆ ಅಂಜುತ್ತಾಳಲ್ಲ ಅಂದುಕೊಂಡು ಉಮೇಶ ಒಳಗೆ ಬಂದ. ಕಪ್ಪೆಯು ಭದ್ರಾಸನ ಹಾಕಿತ್ತು. ಉಮೇಶ ಒಂದು ಸೌದೆಯಿಂದ ಕೊಡವನ್ನು ಕುಟ್ಟಿ...

ಹೊಲದ ಬದುವಿನ ಮೇಲೆ ಸಿದ್ದವ್ವ ಕುಳಿತಿದ್ದಳು. ಬಿಳಿ ಜ್ವಾಳದ ತೆನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಾಯ್ದ ಗಾಳಿ ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಬೀಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇದೇ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ತಾನು ಬಾಲ್ಯವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕಳೆದದ್ದು ನೆನಪಾಗಿ ಎಂಬತ್ತೈದರ ಸಿದ್ದವ್ವಳಿಗೆ ಮೈಯಲ್ಲಿ ಹರೆಯ ಉಕ್ಕಿ ಬಂದಂಗೆ ಆಯ್ತು. ತನ್ನ ಸೊರಗಿ ತೆಳುವಾದ ಕೈ ಕಾಲು...

ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಆರು ತಾಸಿನ ಸಮಯ. ಬಿಸಿಲು ರಣಗುಟ್ಟುತ್ತಿತ್ತು. ಕಲ್ಲವನು ಉರುವಲ ಹೊರೆಯೊಂದನ್ನು ಹೊತ್ತು ತಂದು, ಗುಡಿಸಲಿನ ಮುಂದೆ ಒಗೆದು ಬೇವಿನ ಗಿಡದ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಉಸ್ಸೆಂದು ಉಸುರುಗರೆದಳು. ಗುಡಿಸಲಿನೊಳಗಿಂದ ನಾಲ್ಕಾರು ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳು ಹೊರಗೆ ಹಾತೊರೆದು ಬಂದು, “ಅವ್...