Home / ಕವನ / ತತ್ವಪದ

ತತ್ವಪದ

ಭಾವ ತುಂಬಿತು ಕಣ್ಣು ತುಂಬಿತು ಬಾಳು ಬೆಳಗಿತು ಈ ಜೀವನ ಸಾರ್ಥಕವಾಯಿತು ಗೋವಿಂದನ ದರುಶನವಾಯಿತು ಮೋಹಕ್ಷಯವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷವಾಯಿತು ಕುಕರ್ಮವೆಲ್ಲ ಪರೋಕ್ಷವಾಯಿತು ಇಹ ಸುಖ ಹಂಬಲವು ಕ್ಷಣದಲಿ ಮನದಿಂದ ದೂರವಾಯಿತು ವಿಶಾಲ ಆಕಾಶದಲಿ ಮನ ಕಂಗಿತು ಮನದ ಮೂಲೆ ...

ಓ ನನ್ನಣ್ಣ ಅಕ್ಕ ತಂಗಿಯರೆ ನನ್ನಾತ್ಮ ಸಂಬಂಧ ಸಖ ಸಖಿಯರೆ ತೋಡಿಕೊಳ್ಳಲೆ ನನ್ನ ಭಾವಗಳ ರಾಶಿ ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲೆ ನಿಮ್ಮ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಪ್ರೀತಿ ಕಾಶಿ ಕಳೆದವು ಎತ್ತಲೋ ಆ ಭವ್ಯ ದಿನಂಗಳು ಎನ್ನ ಬದುಕಿನಲಿ ತಂದವು ಬೆಳಕಬಾಳು ಅಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದುಗಳಿಗೆ ಚಿನ್ನವ...

ಮನವು ನಿಗ್ರಹಿಸಬೇಕು ನಿತ್ಯ ಮನದ ಭಾಷೆಯ ಅರಿಯಬೇಕು ಮನಕ್ಕೆ ತನ್ನವನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಬೇಕು ಮನದ ಮೈಲಿಗೆಯ ತೊಳೆಯಬೇಕು ಮನವು ಪಾರದರ್ಶಕದಂತಿರಬೇಕು ಮನವು ನಿತ್ಯವೂ ಪಾವಿತ್ರ್ಯ ಇರಬೇಕು ಮನಕ್ಕೆ ನಿತ್ಯವೂ ಸೋಸಬೇಕು ಕಾಮ ಕ್ರೋಧಗಳು ಮೈಲಿಗೆ ತೆಗೆಯಬೇಕು ಮ...

ನಿಲ್ಲು ನಿಲ್ಲು ನಿಲ್ಲು ಓ ಮಾನವ ಎಲ್ಲಿಗೆ ನಿನ್ನೋಟ ಹೇಳಲಾಗದೆ! ಕ್ಷಣ ಹೊತ್ತು ಕಂಡ ಈ ತನುವಿಗೆ ಸದಾ ಅಮರವೆಂಬ ಭ್ರಮೆ ಎನ್ನುವುದೆ! ದುಕ್ಕ ಕಷ್ಟಗಳ ಇದು ಸಾಗರ ಆಸೆ ಕನ್ಸುಗಳೆಲ್ಲ ಇಲ್ಲಿ ಪಾಚಿ ಪಾಚಿ ಕೈಗೆ ನಿಲುಕಲಾಗದ ಗಗನಗೊಂಬೆ ಮತ್ತೇಕೆ ಅಂಗಲಾ...

ಯೋಗದ ಸಿರಿಯ ತಿಳಿಯಬೇಕು ಭೋಗದ ಲಾಲಸ ತೊರೆಯಬೇಕು ತ್ಯಾಗದ ಭಾವ ಉದಯಿಸಲೂಬೇಕು ನೀಗದ ತೃಷ್ಣೆಗಳಿಗೆ ದೂರಿಸಬೇಕು ಆತ್ಮ ದೇವರಲಿ ಸೇರುವುದೇ ಯೋಗ ಅದು ಆನಂದ ಪರಮಾನಂದ ಕ್ಷಣಿಕ ಸುಖ ಭ್ರಮೆಯೇ ಭೋಗ ಎಲ್ಲಿಯದು ಅಲ್ಲಿ ಸುಖಾನಂದ ಆಲೋಚನೆ ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಸವೆಯ...

ನರನೆ ದೊರೆಯಾಗುವ ಹಂಬಲವೆ ನಿನಗೆ? ಧರೆಯಲಿ ದೇವ ಮರೆತು ಇರುವಂತೆ ಮರಣವೇ ಮಹನವಮಿಯೆಂದ ಸಂತರಿಗೆ ಅರವಿನಲಿದ್ದು ಅವರ ಮರೆಯಲುಂಟೆ! ದುಕ್ಕ ದುಮ್ಮಾನಗಳ ಈ ಲೋಕ ಹೌದು, ದಕ್ಕದ ಅಸೆಗಳಿಗೆ ಕೈ ಚಾಚಲೇಕೆ ಲೆಕ್ಕವಿರದ ಈ ಸೊನ್ನೆ ಬಾಳು ನಿನ್ನದೇನೊ! ಸುಕ್ಕ...

ಮಾನವ ನಿನ್ನಂತರಂಗದಿ ತ್ಯಾಗ ಉದಯಿಸಲಿ ನಿನ್ನ ಭಾವದಲಿ ವಿಶಾಲತೆ ಬರಲಿ ನಿನ್ನ ನೋಟವು ಪರಿಶುದ್ಧವಾಗಿರಲಿ ನಿನ್ನ ಬಾಳು ಹಚ್ಚು ಹಸಿರಾಗಿರಲಿ ಆಲೋಚನ ದೇವರಿಗೆ ಮುಡಿಪಾಗಲಿ ಮನಸ್ಸು ದೇವರಿಗೆ ಹಂಬಲಿಸಲಿ ದೇಹವು ದೇವ ಸೇವೆಯಲಿ ಕರಗಲಿ ಬಾಳೊಂದು ಜನರಿಗೆ...

ಎನ್ನ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಶುದ್ಧವಾಗಿರಲಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಮೈಲಿಗೆ ಬಾರದಿರಲಿ ಆಲೋಚನೆ ಕಲುಷಿತ ಗೊಂಡರಾಯ್ತು ಬಾಳೆಲ್ಲ ವ್ಯರ್ಥವೆಂಬುದುದಿರಲಿ ಆಲೋಚನೆಗಳಲಿ ಇಣಕಿದ ಭಾವ ರುದಿರದಲಿ ಹರಿಯದೆ ಇರದು ರಕ್ತದಲಿ ಸಂಚಾರವಾದರಾಯ್ತು ಬಾಳೆಲ್ಲ ವ್ಯರ್ಥವೆಂಬುದಂತಿರಲಿ ರುಧೀ...

ಗೆಳೆಯ ನಿನ್ನ ಬಾಳಿದು ಶಾಶ್ವತವೇ! ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ಸಾವು ಜನಿಸಿದೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆ ನಿನ್ನ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ನಿನ್ನೆಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳು ತಾನು ಗಮನಿಸಿದೆ ಒಂದೊಂದು ಸೌಖ್ಯದಲ್ಲೂ ಅಪಾಯ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡು ನೀನೊಂದು ಉಪಾಯ ನಾಳಿನ ಭಾಗ್ಯಕ್ಕೆ ಇಂದೇ ತ್ಯಾಗಿಸು ದ...

ಅದೋ ನೋಡು ನಿನ್ನ ಜೀವನ ಘಾಸಿಗೊಂಡಿದೆ ಆಸೆಗಳಿಂದ ತನ್ನ ತನವ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ ವಂಚಿತಗೊಂಡಿದೆ ತನ್ನವರಿಂದ ಬದುಕಿನಲಿ ಸುಖವೆಲ್ಲಿಯದು ಕಂದ ಅದೆಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನ ಮನದ ಭ್ರಮೆ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದೆಯೊ ಮೂಲದಿ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡು ನಿ ವಿಮೆ ಇದೊಂದು ಬಾಳಿನ ಮಹಾಯಾತ್...

1234...21

ರಾಜಗೃಹದ ಬಳಿಯ ಗೃಧ್ರಕೂಟ ಪರ್ವತ. ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಬುದ್ಧದೇವನ ಪವಿತ್ರ ಪಾದಧೂಳಿಯಿಂದ ಪುನೀತವಾದ ಗಿರಿವರದ ನೆತ್ತಿ. ನೆತ್ತಿಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗುಹೆಗಳು. ಅಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಧ್ಯಾನಶೀಲಾನುಷ್ಠಾನಾದಿಗಳಿಂದ ನಿರ್‍ವಾಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಬ್ಬರೂ ಅಕ್ಕ ಪಕ್ಕದ ...

ವ್ಹಾಲೆಂಟಾಯಿನ್ ಡಿಗ್ಬಿಯು ಭೋಜನವನ್ನು ತೀರಿಸಿಕೊಂಡು ‘ಹಾವಾನಾ ಸಿಗರ’ (ತಂಬಾಕದ ಸುರುಳೆ) ಸೇದುತ್ತೆ ತನ್ನ ಆರಾಮ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಯಥಾಸುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತು ಏನೇನೋ ವಿಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಸುಗಂಧಿತವಾದ ಸಿಗರದ ಹೊಗೆಯು ಕಾಮಿನಿಯ ಕೇಶಕಲಾಪದಂತೆ ಸುರುಳೆ ಸುರುಳೆಯಾಗಿ ಅಂತರಿಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಗಾಳ...

೨-೨-೧೯೩೦ “ಹೆಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಾನವನಿಗೆ ಎಂದೂ ತೊಂದರೆಯು. ಅವಳು ಚೆಲುವೆಯಾದರೆ, ಅವಳನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕೆಂಬಾಸೆಯನ್ನು ಇತರರಲ್ಲಿ ಉಂಟು ಮಾಡುವಳು; ಅವಳ ಗಂಡನು ಪ್ರೇಮ ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕುತ್ತಾನೆ. ಅವಳು ಕುರೂಪಿಯಾಗುವಳೆ, ಅವಳ ಗಂಡನು ಇತರರನ್ನು ನೋಡಿ ಅಸೂಯೆ ಪಟ್ಟು, ಆ ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ತೊಂ...

ಗಂಗಮ್ಮನು ಅವಳೊಂದು ಮುತ್ತಿನಂಥಾ ಹೆಣ್ಣು! ಅವಳ ಗೋಳು, ಸಾಯುವಾಗ ಹೊಂದಿದ ಅವಳ ಸಂಕಟದ ಪರಿ, ಎಲ್ಲಾ ನೆನಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಆ ಚಿತ್ರವು ಕಣ್ಣೆದಿರಿಗೆ ಈಗಲೂ ಕಟ್ಟಿ ಬಿಡುವುದು. ನಾನೆಷ್ಟೋ ಸಾರೆ ಅವಳು ಇಲ್ಲದಾಗ ಸಿದ್ಧರಾಮನ ದೆಶೆಯಿಂದ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆಗ ನನ್ನನ್ನವಳು ಕರೆದು ಕೂ...

(ಸುಶೀಲೆಯು ಗಂಡನಿಗೆ ಬರೆದ ಕಾಗದ) ಸಿರಿಪುರ ೮-೯-೧೯೨೬ ಮ|| ರಾ|| ಯವರಲ್ಲಿ ಶೀಲ ಮಾಡುವ ವಿಜ್ಞಾಪನೆಗಳು. . . . . . . . . . ನಿಮ್ಮ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಯ ಪತ್ರವನ್ನು ಕಂಡು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಕಿರಿಕಿರಿಯಾದರೂ, ನಿಮ್ಮನ್ನು ನಾನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತೇನಾಗಿ ಈ ಕಾಗದ ಬರೆಯುತ್ತೇನೆ. ಅಲ್ಲ, ನೀವು ಹೆಸರಿಗೆ...

ಮೂಲ: ವಿ ಎಸ್ ಖಾಂಡೇಕರ ಎದುರದಡದಿ ನಿಂದು ಬಿದಿರಕೊಳಲ ತನ್ನ| ಅಧರದಿ ನುಡಿಸುವ ಚದುರ ರಂಗನ ಕಂಡೆ|| ಅದೇ ಶಾಲೆಬಿಟ್ಟು ಬಂದು ಕುಸುಮೆಯು ರಾಗದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಬಾರಿಸುತ್ತ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಸಂಗೀತದಿಂದ ದಣುವು ಪರಿಹಾರವಾಗುವದೆನ್ನುವರು. ಆದರೆ ನಡುಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಳಿಯ ಪತ್ತಲವನ್ನೊಂದು ...