Home / ಕವನ / ತತ್ವಪದ

ತತ್ವಪದ

ಕೃಷ್ಣ ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ಕನವರಿಸಿರುವೆ ನಾ ಕರು ತನ್ನ ತಾಯನ್ನು ಕರೆವಂತೆ ಕೃಷ್ಣ ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ಹಾ ತೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದೆ ರಾತ್ರಿ ತನ್ನ ಚಂದ್ರನ ಕರೆವಂತೆ ನೀರಿನೊಳಗಿನ ಮೀನೊಂದು ಈಜುತ್ತ ಬೆಳಕನ್ನು ಪುಟ್ಟ ಕಂಗಳಿಂದ ನೋಡುವಂತೆ ಸಂಸಾರದ ನಡುವೆ ತೇಲಾಡಿದೆ ನ...

ದಲಿತರೊದ್ದಾರಕ್ಕೆ ಟೊಂಕ ಕಟ್ಟಿದ ಬಡವರ ದಾತಾರ ನೀನು ಇಹಪರಗಳಲ್ಲೂ ಮೆರೆವ ದೊರೆ ಬುವಿಯ ಅವತಾರ ನೀನು ಆತ್ಮ ಆತ್ಮಗಳ ನಡುವೆ ಭೇದ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಬಾಳುವ ಜನ ಮಧ್ಯ ಸಮತೆಯ ದೀಪ ಬೆಳಗಿದವ ನೀನು ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಎಂದೇ ಬುವಿ ಮಧ್ಯ ಬುದ್ಧ ಗುರುವಿನ ಅನುಯಾಯಿ ...

ಇನ್ನೇನು ನಾ ಬೇಡಲಿ ನಿನ್ನ ನನ್ನ ಮನವೇ ನಿನ್ನದಾಗಿದೆ ನನ್ನ ಮನವ ನಡೆಸುವಾತ ನೀನು ನನ್ನದೆಲ್ಲವು ಈಗೊ ನಿನ್ನದಾಗಿದೆ ಆಕಾಶದೆತ್ತರಕ್ಕು ಹಾರಲಿ ನಾನು ಬುವಿಪಾತಾಳದಲಿ ಅಡಗಲಿ ನಾನು ಗಾಳಿಯಲಿ ತೇಲಲಿ ನಾನು ನನ್ನ ಮನವೆಲ್ಲ ತುಂಬಲಿ ನೀನು ಅನಂತಕೋಟಿ ಬ...

ಬತ್ತಿದ ಮಾಯೆಗೆ ಹಸಿ ಹಸಿ ಮಾಡುವ ಮನ ನಿನ್ನ ಕರ್ಮ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಅಟ್ಟುತ್ತಿದೆ ಇದು ನನ್ನ ಕುಕರ್ಮ ಹಾಡಿನಲಿ ಕುಣಿ ಕುಣಿದು ದೇವನೊಲಿಸಿದೆ ನಾನು ನನ್ನ ಗಣನೆಗೆ ಮಣ್ಣು ತೂರಿ ಇಂದ್ರಿಯದತ್ತ ಸರದಿತ್ತು ತಾನು ಹಲವು ಜನುಮಗಳಲ್ಲೂ ಬೆಂಬಿಡದೆ ನನ್ನ ಸಂಗಾ...

ಎನ್ನ ಮನವು ದಣಿದಿದೆ ಲೋಕ ರುಚಿಗೆ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಕುಣಿಸುತ್ತಿದೆ ತಾ ಕುಣಿದಂತೆ ಲಗಾಮು ಇಲ್ಲದಂತೆ ಓಡುತ್ತಿದೆ ಗಗನಕ್ಕೆ ತನುವು ಸೇವಕನಾಗಿದೆ ಮನವು ಧಣಿಯಂತೆ ದೇವ ನಿಲ್ಲಿಸದಿರು ನೀ ಕಾಣದಂತೆ ಅಡ್ಡಗೋಡೆ ಅದೇ ಕಾಮಕ್ರೋಧ ದುರಾಸೆಗಳೆನ್ನಲ್ಲಿ ನಿಬಿಡೆ ...

ದಿಟ್ಟತನದಿ ನಾನು ಬೇಡುವೆ ದೇವ ಭವಿಯ ಬಾಳಿನಿಂದ ಎನ್ನ ಬೇರ್ಪಡಿಸು ನಿತ್ಯವೂ ಮನಸ್ಸು ಶುದ್ಧವಿರುವ ವೆಂದದಿ ಆಲೋಚನೆಗಳಿಗೆ ಭವ್ಯತೆ ಏರ್ಪಡಿಸು ಹೃದಯಾಂಗಣದಲಿ ಅರಳಲಿ ಸುಮ ಅದುವೆ ಪರಮಾತ್ಮನ ಶುಭ ನಾಮ ಆ ಹೂವಿಗೆ ಕಿಂಚಿತ್ತು ದಕ್ಕೆಯಾಗದಿರಲಿ ಎಲ್ಲೆಲ...

ಭವಿಯ ಬದುಕಿದು ಬಂಜರದ ಬದಕು ಇದಕ್ಕಿಲ್ಲ ದೇವನ ಕಿಂಚಿತ್ತು ಬೆಳಕು ನಾಳಿನ ಭಾಗ್ಯಕ್ಕೆ ಈ ಸಂಪತ್ತು ಬೇಕಿಲ್ಲ ಪರಮಾತ್ಮನ ನೊಲಿಯದೆ ಮತ್ತೊಂದು ಬೇಕಿಲ್ಲ ಇಲ್ಲೆಲ್ಲವು ಲೋಕ ಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ ಮೆರೆದಿದೆ ನಶ್ವರದ ಬಾಳಿಗೆ ಎನೆಲ್ಲ ಹೊಂಚಿಸಿದೆ ನಾವು ಎಲ್ಲಿ...

ನಂಬಬೇಡ ಮನುಜ ಮನಸಿಗೆ ಮನವು ನಿನ್ನಯ ಸವಾರಿ ಲಗಾಮು ನಿನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿರಲಿ ಇಲ್ಲದಿದರೆ ಆಗುವುದು ಬಲುಭಾರಿ ನಿನ್ನಂತೆ ಮನವು ನಟಿಸುವುದು ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನ ವಶೀಕರಿಸುವುದು ಅದು ಹೇಳಿದಂತೆ ಕುಣಿಯುವಿ ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನ ಒಡೆತನ ಅದು ಅಪಹರಿಸುವುದು ಯುಗಯುಗಕ್ಕ...

ನನ್ನಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಗದ ಭಾವ ಮೂಡಿಲ್ಲ ಮತ್ತೆ ನಾನು ಯೋಗಿಯಾಗ್ವನೇ ಸತ್ಯ ಅಹಿಂಸೆ ದಯಾ ಪರನಿಲ್ಲದೆ ಪರಮಾತ್ಮನ ತಿಳಿಯದ ರೋಗಿಯಾಗೇನೆ! ನನ್ನ ನಾನು ಬದಲಾಗದೆ ಮತ್ತೆ ಜಗದತ್ತ ನಾ ಬೆರಳು ಹರಿಸುವದೇ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತ ನಾ ನಿತ್ಯ ಪಾಪ ಕರ್ಮ ಬೆ...

ಎಷ್ಟು ಗ್ರಂಥಗಳ ಓದಿದರೇನು ಪುರಾಣ ವೇದ ಪಠಿಸದರೇನು ಅಂತರಂಗ ಶುದ್ಧವಾಗಿರದೆ ಬಾಳಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಅರ್ಥವೇನು ಕಾಮಕ್ರೋಧ ಮನದಿ ಅಳಿದಿಲ್ಲ ಹೆರವರು ನನ್ನವರೆಂಬದು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ ನಿತ್ಯವೂ ಸ್ವಾರ್ಥಗಳಲಿ ತೇಲಿ ನಿಸ್ವಾರ್ಥದ ಅರ್ಥವೇ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ ಜನ ಮೆಚ್...

ಮಳೆ ಜೋರಾಗಿ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಚಾವಣಿ ತೂತಾಗಿ ಸೋರುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಸಾವಿತ್ರಿಗೆ ನಿದ್ದೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅವಳ ಉಗ್ಗವನದೂ ಅದೇ ಕತೆ. ಒಂದು ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಉಗ್ಗವನಿಗೆ ಒರಗಿಕೊಂಡು ಹಳೇ ಕಂಬಳಿ ಹೊದ್ದು ಸಾವಿತ್ರಿ ತೂಕಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಬಾಗಿಲ ಸಂದಿನಿಂದ ಆಗಾಗ ಚಳಕ್ಕನೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಿ...

ದೀಪಾವಳಿಯ ಸೂಟಿಯನ್ನು ಕಳೆಯಲು ಊರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ. ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹೋದಾಗೆಲ್ಲ ಕತೆಯ ಸುಬ್ಬಣ್ಣನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿದ್ದರೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಕೇಳುವದಿಲ್ಲ. ಊರಿಗೆ ಬಂದು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬರದಿದ್ದರೆ ಸುಬ್ಬಣ್ಣ ಬಿಡುತ್ತಾನೇ? ಅವನ ಆಮಂತ್ರಣ ಬರುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಹೋಗುವದು ಉಚಿತವೆಂದು ತೋರಿತು. ಅವನ ಕತೆ ಕೇ...

ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಮಗು ಹೆನ್ರಿ ನೋಡಲು ಬಲು ಮುದ್ದಾಗಿದ್ದ. ಸೇಬಿನ ಕೆನ್ನೆಗಳು, ದೊಡ್ಡ ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣುಗಳು, ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಂಚು ಕೂದಲು, ನೀಳ ಮೂಗು, ಮುದ್ದಾದ ಪುಟ್ಟ ಬಾಯಿ, ನೋಡಿದೊಡನೆ ಹೇಳಬಹುದಿತ್ತು ಆ ಮಗು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ತಂದೆ ತಾಯಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿದವನೆಂದು. ತಂದೆ ಸ್ಮಿಥ್ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಮೇರಿಗೆ...

ಕೊನೆಗೊಮ್ಮೆ ಶಂಕರ ಹೂಂಗುಟ್ಟಲೇಬೇಕಾಯಿತು. “ಹುಡುಗಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದರೆ ಮಾತ್ರ ಆಗಿ. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಒತ್ತಾಯಮಾಡಬರುತ್ತದೆಯೇ?” ಎಂದು ಶಿವರಾಮ ಹೆಗಡೆಯವರು ಶಂಕರನನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರು. ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಹೆಗಡೆಯವರು ತಮ್ಮ ಮಗಳ ಗುಣಗಾನವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಶಂಸೆಗಳಿಂದ...

ಅಡಿಗೆಯ ಮನೆಯಿಂದ ಉಮೆಯು ಓಡಿ ಬಂದು “ನೀರಿನ ಕೊಡದ ಬಳಿಗೆ ಒಂದು ಕಪ್ಪೆ ಕುಳಿತಿದೆ. ಹೊರಗೆ ಹಾಕಿ ಕೊಡಿ” ಅಂದಳು. ತನಗೆ ಹೆದರದವಳು ಒಂದು ಕಪ್ಪೆಗೆ ಅಂಜುತ್ತಾಳಲ್ಲ ಅಂದುಕೊಂಡು ಉಮೇಶ ಒಳಗೆ ಬಂದ. ಕಪ್ಪೆಯು ಭದ್ರಾಸನ ಹಾಕಿತ್ತು. ಉಮೇಶ ಒಂದು ಸೌದೆಯಿಂದ ಕೊಡವನ್ನು ಕುಟ್ಟಿ...

ಹೊಲದ ಬದುವಿನ ಮೇಲೆ ಸಿದ್ದವ್ವ ಕುಳಿತಿದ್ದಳು. ಬಿಳಿ ಜ್ವಾಳದ ತೆನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಾಯ್ದ ಗಾಳಿ ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಬೀಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇದೇ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ತಾನು ಬಾಲ್ಯವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕಳೆದದ್ದು ನೆನಪಾಗಿ ಎಂಬತ್ತೈದರ ಸಿದ್ದವ್ವಳಿಗೆ ಮೈಯಲ್ಲಿ ಹರೆಯ ಉಕ್ಕಿ ಬಂದಂಗೆ ಆಯ್ತು. ತನ್ನ ಸೊರಗಿ ತೆಳುವಾದ ಕೈ ಕಾಲು...